W wystąpieniu otwierającym wydarzenie, które zgromadziło ponad 250 uczestników, w tym przedstawicieli agend ONZ, dyplomatów, ekspertów oraz młodzież akademicką, wicepremier Sikorski odniósł się do kluczowego pytania, które w obliczu aktualnych globalnych kryzysów zadaje sobie społeczność międzynarodowa: czy ONZ jest potrzebna i czy warto bronić multilateralizmu.

Wicepremier Sikorski podkreślił, że choć wiele ustaleń z 1945 r. wymaga rewizji, to odpowiedzią na współczesne zagrożenia nie jest rezygnacja, lecz obrona systemu. W swojej 80-letniej historii ONZ wielokrotnie dowiodła swojej skuteczności, zapobiegając wielu konfliktom, a także wspierając odbudowę państw po wojnach i katastrofach – ocenił szef polskiej dyplomacji.

– Polska staje w obronie multilateralizmu, tak jak stajemy w obronie demokracji przed autokracją. Robimy to nie dla interesu tej czy innej instytucji, ale w imię zasady, że prawo i dialog są lepsze niż przemoc i brak skrupułów – oświadczył wicepremier Sikorski. Wskazał jednocześnie na potrzebę ewolucji ONZ. – Potrzebujemy otwarcia na społeczeństwo obywatelskie, sektor prywatny i młode pokolenie. Kluczowa jest reforma najważniejszych organów, na czele z Radą Bezpieczeństwa, której skład nie odzwierciedla współczesnego układu sił – zauważył minister Sikorski. Jak dodał, istnieje potrzeba odbudowy zaufania do instytucji i do ludzi je tworzących.

Szef polskiego MSZ pozytywnie odniósł się do działań Sekretarza Generalnego, w tym do UN80 Initiative, jako do ważnego kroku w kierunku odnowienia ram globalnej współpracy. Reformy są potrzebne, ponieważ wiele ustaleń z 1945 roku nie przystaje do dzisiejszych czasów. Odpowiedzią nie mogą być jednak proste rozwiązania proponowane przez populistów i autokratów. Konieczna jest ewolucja ONZ i odbudowa zaufania do jej instytucji.

W dalszej części konferencji uczestnicy debatowali w trzech panelach tematycznych, poświęconych roli agend ONZ w procesie reformy UN80, miejscu Polski na forum ONZ oraz roli młodzieży w kształtowaniu przyszłości Organizacji.

***

UN80 Initiative to program reform Organizacji Narodów Zjednoczonych, ogłoszony w marcu 2025 roku z okazji 80. rocznicy utworzenia ONZ z inicjatywy Sekretarza Generalnego Antónia Guterresa. Celem inicjatywy jest wzmocnienie zdolności reagowania i odporności ONZ, tak aby organizacja mogła skuteczniej odpowiadać na współczesne wyzwania globalne i potrzeby państw członkowskich.

UN80 Initiative zakłada, że Organizacja Narodów Zjednoczonych stanie się:

- bardziej efektywna w działaniu;
- szybciej reagująca na kryzysy i potrzeby poszczególnych krajów;
- sprawniejsza w realizacji Celów Zrównoważonego Rozwoju (SDGs);
- bardziej transparentna i odpowiedzialna wobec podatników oraz społeczności, dla których została powołana;
- lepiej wspierająca pracowników ONZ, umożliwiając im skuteczne wykonywanie misji organizacji.

MSZ (gov.pl)