Wszystkie osoby zakażone to dorośli i nie są ze sobą spokrewnione. W 2025 roku na Litwie zarejestrowano 11 przypadków odry (5 przypadków w regionie wileńskim, 4 – w regionie kowieńskim, po jednym w regionach kłajpedzkim i szawelskim). 7 z 11 przypadków było zawleczonych zza granicy.

Narodowy Program Immunoprofilaktyki na lata 2024–2028 ma na celu osiągnięcie co najmniej 95-procentowego wskaźnika wyszczepialności przeciwko odrze, różyczce i śwince (MMR) W 2025 roku na Litwie wskaźnik wyszczepialności pierwszą dawką szczepionki MMR w grupie dwulatków wyniósł 85,8 proc., a w grupie siedmiolatków drugą dawką – 84,5 proc.

W przypadku wysypki i gorączki – wykonuje się badania na odrę i różyczkę

Odra i różyczka to ostre, wirusowe choroby zakaźne charakteryzujące się gorączką, kaszlem i katarem. Objawy te występują jednak w wielu chorobach górnych dróg oddechowych i dopiero później pojawia się wysypka charakterystyczna dla odry lub różyczki, czyli czerwone, płaskie plamy i wypukłe guzki. Aby ustalić trafną diagnozę, konieczna jest konsultacja lekarska i wykonanie niezbędnych badań.

NVSC przypomina, że po zakażeniu odrą mogą wystąpić powikłania, z których najczęstsze to: zapalenie ucha środkowego, zapalenie płuc i biegunka. W jednym na 1000 przypadków odry rozwija się ostre zapalenie mózgu, które często powoduje nieodwracalne uszkodzenia mózgu. Największe ryzyko powikłań po odrze występuje u niemowląt i dzieci poniżej 5. roku życia, kobiet w ciąży, osób powyżej 20. roku życia oraz osób z obniżoną odpornością. Różyczka może również prowadzić do zapalenia mózgu, a także zapalenia wielostawowego. Wymienione wirusy są szczególnie niebezpieczne dla kobiet w ciąży.

Najskuteczniejsze są szczepienia

NVSC przypomina, że zgodnie z kalendarzem szczepień ochronnych, dzieci w 15–16 miesięcu życia i w wieku 6–7 lat są szczepione przeciwko odrze, różyczce i śwince na koszt budżetu państwa. W przypadku opóźnienia szczepień w określonych terminach, dla dzieci sporządzany jest indywidualny plan szczepień.

Pracownicy, których zawód lub obowiązki służbowe są związane z działalnością w zakresie ochrony zdrowia ludzkiego, powinni być szczepieni na koszt pracodawcy.

Osoby powyżej 38. roku życia, które zgodnie z wcześniej obowiązującym kalendarzem szczepień ochronnych dla dzieci, mogły zostać zaszczepione tylko jedną dawką szczepionki, a które chcą zaszczepić się drugą dawką przeciwko odrze oraz wzmocnić i nabyć długotrwałą odporność na tę chorobę, są szczepione na koszt własny.

Osoby, które miały kontakt z osobą chorą na odrę lub u której podejrzewa się zakażenie, są szczepione jak najszybciej, nie później niż w ciągu 72 godzin od pierwszego bliskiego kontaktu, na koszt budżetu państwa. Jeśli nie zdążą się zaszczepić w ciągu 72 godzin, należy odczekać cały okres inkubacji (21 dni) i, jeśli nie zachorują, zaszczepić się.

W celu zaszczepienia lub sporządzenia indywidualnego planu szczepień dla dziecka należy skontaktować się z lekarzem rodzinnym.