Treść przepisów jest wynikiem kompromisu zawartego w listopadzie ubiegłego roku przez negocjatorów z Parlamentu i Rady, wzmocnią one uprawnienia Europoplu, aby był on w pełni przygotowany do zapobiegania wzrostowi przestępczości transgranicznej oraz zagrożeniu terroryzmem, szczególnie dzięki ułatwieniu jednostkom specjalnym natychmiastowej reakcji na zagrożenie. W przepisach znajdą się również jasne zasady funkcjonowania istniejących już jednostek, takich jak Europejskie Centrum przeciwdziałania Terroryzmowi, które działa od pierwszego stycznia bieżącego roku.
"Nowe zasady działania Europolu dają mu skuteczne narzędzia prawne, które przyczynią się do wzmocnienia bezpieczeństwa obywateli UE", powiedział poseł sprawozdawca Agustín Díaz de Mera (EPP, ES) podczas debaty poprzedzającej głosowanie.
Europol, w niektórych przypadkach, będzie uprawniony do wymiany informacji bezpośrednio z organizacjami prywatnymi, takimi jak firmy lub organizacje pozarządowe, dzięki czemu będzie działał szybciej. Przykładem jest jednostka Europolu ds. zgłaszania podejrzanych treści w internecie, która będzie mogła skontaktować się bezpośrednio z dostawcą usług, takim jak Facebook, wnioskując o usunięcie strony należącej do ISIS i szybciej zatrzymując szerzenie terrorystycznej propagandy.
W celu uniknięcia luk informacyjnych podczas walki z terroryzmem oraz przestępczością zorganizowaną nowe przepisy zakładają, że państwa członkowskie UE dostarczą Europolowi potrzebnych danych.
Aby zachęcić do przekazywania informacji, Europol ma co roku składać raport Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Komisji Europejskiej oraz parlamentom narodowym o informacjach przekazanych przez indywidualne państwa członkowskie.
Posłowie zapewnili ustanowienie solidnych gwarancji ochrony danych i demokratycznych narzędzi nadzoru, które towarzyszyć będą wzmocnieniu uprawnień Europolu. Europejski Inspektor Ochrony Danych będzie monitorował pracę Europolu, stworzona będzie również jasna procedura składania skarg dla obywateli zgodna z prawem UE.
Praca Europolu będzie również nadzorowana poprzez grupę ds. wspólnej kontroli parlamentarnej, której członkami będą posłowie do Parlamentu Europejskiego oraz parlamentów narodowych.
Rozporządzenie wejdzie w życie dwadzieścia dni po jego publikacji w Dzienniku Urzędowym UE i zacznie obowiązywać od 1 maja 2017 roku.
