W uroczystości prezentacji i przekazania obrazu, która odbyła się dziś w Białej Sali wilanowskiego muzeum, uczestniczyła sekretarz stanu w MKiDN, generalna konserwator zabytków Bożena Żelazowska.

Wiceminister Żelazowska podczas swojego wystąpienia przypomniała, że resort kultury od początku lat 90. poszukuje i przywraca do macierzystych kolekcji zaginione podczas II wojny światowej obiekty pochodzące z polskich zbiorów publicznych, prywatnych i kościelnych.

– Jest to codzienna, intensywna praca poszukiwawcza i badawcza. Dane o zaginionych dziełach gromadzone są w bazie strat wojennych, która jest cały czas rozwijana. Obecnie znajduje się w niej blisko 70 tysięcy rekordów, a to tylko wycinek strat, jakie poniosły polskie zbiory w czasie ostatniej wojny – zaznaczyła Bożena Żelazowska.

– W ostatnich latach to już ponad 700 pojedynczych obiektów, które powróciły do swoich macierzystych kolekcji. Utrata i rozproszenie materialnego dziedzictwa w wyniku wojennej pożogi i grabieży sprawiają, że rozpadają się naturalne więzi między przeszłością a teraźniejszością. Dokumentując, poszukując i odzyskując to, co zostało utracone, staramy się wypełnić pustkę powstałą po wojnie i te przerwane więzi choć w części odbudować – wskazała wiceminister kultury.

„Portret Adama Stanisława Naruszewicza”

W XIX w. obraz został opisany w dwóch historycznych inwentarzach pałacu wilanowskiego oraz w przewodniku W. Czajewskiego z 1893 roku. Podobnie jak wiele obiektów z kolekcji wilanowskiej zaginął w nieznanych okolicznościach podczas II wojny światowej. Pod koniec 2020 roku dzieło odnalazło się w kolekcji prywatnej na terenie Niemiec. Jak się później okazało trafiło tam na początku lat 90. z polskiego rynku antykwarycznego. Na pochodzenie obiektu wskazywało m.in. znajdujące się na odwrocie oznakowanie w postaci numeru 820 oraz wykonanego przez szablon oznaczenia „Galerya Obrazów w Willanowie”.

MKiDN