Zebranych przywitała kierownik wydziału oświaty i sportu administracji samorządu Regina Markiewicz, która podkreśliła znaczenie tego typu inicjatyw dla rozwoju edukacji w rejonie oraz wzmacniania świadomości językowej i kulturowej wśród młodzieży. Zwróciła uwagę, że spotkania z naukowcami stanowią cenne uzupełnienie szkolnej edukacji i inspirują zarówno uczniów, jak i nauczycieli do pogłębiania wiedzy o języku polskim oraz jego dziedzictwie.
Podczas spotkania w Jaszunach Kazimierz Sikora oraz Dorota Rembiszewska skupili się przede wszystkim na funkcjonowaniu języka polskiego na terenach pogranicza. Jednym z kluczowych zagadnień była różnorodność językowa regionu. Prelegenci pokazali, że język polski używany na Podlasiu, Wileńszczyźnie czy Kaszubach nie jest „gorszą wersją” standardowej polszczyzny, tylko żywym, naturalnym wariantem, który rozwijał się przez lata pod wpływem innych języków. Mówimy tu o tzw. gwarach i odmianach regionalnych — czymś, co dla językoznawcy jest skarbem, a dla ucznia czasem powodem do niepewności na sprawdzianie.
Poruszono także temat zapożyczeń językowych i wpływów kulturowych. Uczestnicy mogli zobaczyć, jak słowa i konstrukcje „wędrują” między językami i jak naturalne jest to zjawisko w wielokulturowym środowisku. Czyli, jeśli ktoś mówi trochę inaczej, to nie znaczy, że mówi źle — tylko że jego język ma ciekawą historię.
Istotnym elementem wykładu była też refleksja nad tożsamością językową. Prelegenci podkreślali, że język to nie tylko narzędzie komunikacji, ale również ważny element identyfikacji kulturowej. Dla młodzieży z rejonu solecznickiego to szczególnie ważne — bo funkcjonują oni na styku różnych tradycji i języków.
Nie zabrakło również odniesień do badań terenowych. Dorota Rembiszewska opowiadała o dokumentowaniu gwar i zbieraniu materiałów językowych bezpośrednio od mieszkańców regionów pogranicznych. To trochę jak archeologia, tylko zamiast wykopywać garnki, „odkopuje się” słowa i ich znaczenia.
Spotkanie pokazało, że język to nie zestaw sztywnych zasad, tylko żywy organizm — i że warto go poznawać nie tylko z podręcznika, ale też poprzez doświadczenie i badania.
salcininkai.lt
