"W III kw. br. sytuacja w sektorze przedsiębiorstw została oceniona lepiej niż kwartał wcześniej. Oznaki poprawy koniunktury pojawiły się w wielu analizowanych obszarach, w tym w najważniejszym dla firm, tj. w odniesieniu do zmian popytu" - napisano w opublikowanym w środę raporcie NBP.

Dodano, że "ankietowani oczekują kontynuacji pozytywnych tendencji w ciągu najbliższych miesięcy, jednak znaczniejsze ożywienie przewidywane jest dopiero w połowie 2014 r.".

"Moment ten jest odsuwany w czasie z kwartału na kwartał, przez co długookresowe prognozy wydają się bardziej postawą życzeniową firm, niż elementem realnej i rzetelnej oceny zmian sytuacji na rynku" - napisano.

Swoją sytuację za bardzo dobrą lub dobrą uznało 73 proc. firm, wobec 71,5 proc. w poprzednim kwartale i 74,6 proc. w trzecim kw. 2012 r. Z badania wynika, że w trzecim kw. 2013 r. obniżyła się bariera popytu oraz wzrosły wskaźniki prognoz popytu, zamówień i produkcji na czwarty kw. 2013 r.

"Wszystkie analizowane miary zapotrzebowania na produkty i usługi oferowane przez przedsiębiorstwa poprawiły się. Wśród ocen bieżących zanotowano wzrost stopnia wykorzystania mocy produkcyjnych oraz spadek bariery popytowej – obie miary osiągnęły w III kw. br. poziomy powyżej swojej długookresowej średniej" - napisano w raporcie.

"Pomimo poprawy, wskaźniki prognoz na IV kw. br., w tym prognozy popytu, nowych zamówień oraz produkcji pozostały nadal wyraźnie poniżej swojej długookresowej średniej, co wskazuje na utrzymanie się w najbliższych miesiącach wciąż relatywnie niskiej dynamiki produkcji i sprzedaży" - dodano.

Zaznaczono, że "dodatnia i rosnąca wartość wskaźnika prognoz trwałego komponentu popytu sugeruje, że oczekiwana poprawa koniunktury powinna mieć charakter trwały".

W czwartym kw. respondenci zapowiadają nieznaczne zwiększenie wydatków na inwestycje.

"Na tle historycznym obecny poziom aktywności inwestycyjnej jest jednak nadal niski" - zaznaczono. "Niewielką skłonnością do inwestowania odznaczają się przede wszystkim najmniejsze przedsiębiorstwa. Natomiast w grupie największych podmiotów skala zainteresowania nowymi projektami inwestycyjnymi odbiega pozytywnie od reszty firm pod względem poziomu, jak i wyraźnie rysującej się tendencji wzrostowej" - napisano.

Wskazano, że "podobnie, znaczące różnice zarysowały się między sektorem publicznym, który inwestuje obecnie na znacznie większą skalę, a bardzo słabą aktywnością sektora prywatnego".

W ocenie autorów raportu nie należy oczekiwać "zdecydowanego przełomu" aktywności inwestycyjnej w czwartym kw. br., ale można oczekiwać, że tempo spadku inwestycji będzie niższe niż w poprzednim kwartale.

"Wyższa aktywność utrzymuje się w energetyce, firmach największych pod względem zatrudnienia (2000+), w przedsiębiorstwach wyspecjalizowanych w eksporcie, oraz (pierwsze symptomy wzrostu) w transporcie. W tych grupach można liczyć na wzrost inwestycji" - napisano.

"W IV kw. 2013 r. nastąpił wzrost wszystkich analizowanych wskaźników inflacji – zwiększył się zasięg planowanych przez przedsiębiorstwa podwyżek cen oferowanych produktów i usług, wzrosła też lekko średnia tych podwyżek" - poinformowano.

Dodano, że "spodziewane jest również zwiększenie dynamiki cen surowców i materiałów".

"Przewidywany wzrost cen towarów i usług CPI będzie w ciągu następnych 12 miesięcy zdecydowanie silniejszy od oczekiwań z poprzedniego kwartału, a także od prognoz z analogicznego okresu ubiegłego roku" - napisano.

Mimo pewnej poprawy, nadal w próbie nieznacznie przeważają przedsiębiorstwa planujące redukcje zatrudnienia niż jego zwiększenie.

"Większe wzrosty i dodatnie saldo prognoz widać w grupie dużych przedsiębiorstw, w których również koniunktura oceniana jest lepiej. Ze względu na wysoką koncentrację, powinno to pozytywnie przełożyć się na dynamikę zatrudnienia w całym sektorze przedsiębiorstw" - napisano.

"Mimo mniejszej liczby zwolnień, ujemne saldo prognoz zanotowano kolejny raz w sektorze MSP. Redukcje etatów w dalszym ciągu planuje również budownictwo. Lekki wzrost zatrudnienia możliwy jest w przemyśle i handlu" - dodano.

W IV kw. 2013 r. prognozy zatrudnienia poprawiły się w ujęciu kwartalnym o 2,8 pkt proc. po uwzględnieniu korekty sezonowej.

"Wskaźnik prognoz zatrudnienia wyniósł -1,0, co oznacza, że nadal nieco więcej firm planuje redukcje zatrudnienia (11,2 proc. spadek, 10,0 proc. wzrost). W relacji rocznej wskaźnik zatrudnienia także wzrósł (o 4,1 pkt proc.) i utrzymuje się powyżej swojej średniej długookresowej" - napisano.

Ankietowani deklarują niewielki wzrost dynamiki płac, a autorzy raportu zwracają uwagę na słabnącą presję płacową.

"Wzrost płac będzie miał w IV kw. 2013 r. nieco większy zasięg niż w III kw. i kształtować się będzie nadal wyraźnie poniżej średniej dla lat 2005–2013. Średnia wysokość planowanych podwyżek wynagrodzeń pozostanie na poziomie z poprzedniego kwartału" - napisano w raporcie.

"Skala i zasięg podwyżek pozostaną (...) niskie, co wiąże się m.in. ze słabnącą presją na wzrost wynagrodzeń ze strony pracowników (najniższą od 2004 r.)" - dodano.

"Podwyżki planują przede wszystkim największe podmioty w próbie, górnictwo oraz energetyka. Redukcji wynagrodzeń nadal jest najwięcej w budownictwie, tam też obniżyć płace zamierza więcej firm niż dokonać podwyżek" - napisano.

Odnotowano spadek wskaźnika prognoz popytu na kredyt na nadchodzący kwartał. Przedsiębiorstwa informują o dalszym spadku oprocentowania kredytów.

"W ocenie respondentów koszt kredytu nie jest obecnie barierą rozwoju. Większe trudności przedsiębiorstwom nastręcza uzyskanie finansowania bankowego, ale również tutaj odsetek odrzuconych wniosków nie jest duży" - napisano w raporcie.

W raporcie oceniono sytuację płynnościową przedsiębiorstw jako dobrą. "W III kw. 2013 r. poprawie uległa sytuacja płynnościowa sektora przedsiębiorstw oraz zdolność przeciętnej firmy do obsługi zobowiązań kredytowych" - napisano.

"Spadek zapotrzebowania na kredyt obrotowy może być związany z wyraźnym wzrostem wszystkich miar płynności, jaki zanotowano w III kw. Obecnie oceny te są powyżej długookresowej średniej, co oznacza, że sytuacja płynnościowa przedsiębiorstw jest dobra" - dodano.

"Pozytywne oceny dotyczą jednak głównie dużych przedsiębiorstw, które nie mają większych trudności z utrzymaniem pożądanego poziomu płynności. Sektor MSP, mimo poprawy, deklaruje zaś nieco większe problemy z obsługą zobowiązań wobec banków oraz wyraźne kłopoty z terminową spłatą zobowiązań handlowych" - dodano.

W raporcie wskazano, że "nastąpił kolejny kwartał wzrostu stopnia wykorzystania mocy produkcyjnych w sektorze przedsiębiorstw". "Poprawę odnotowano głównie w sekcji Przetwórstwo przemysłowe" - dodano. (PAP)