23 września uczniowie 10 klasy Szkoły Średniej w Jaszunach zwiedzili miejsce masowej zagłady Żydów, znajdujące się nieopodal Jaszun w Lenkiszkach (koło wsi Gaj). Stojąc w tym strasznym miejscu uczniowie z zadumą i powagą słuchali opowiadań o wydarzeniach 25 września 1941 roku, kiedy to Niemcy i członkowie litewskiego Sonderkomando nr 3 dokonali egzekucji jaszuńskich Żydów. Zamordowali 575 osób (215 mężczyzn, 229 kobiet i 131 dzieci).
Tego dnia uczciliśmy także pamięć ofiar masowej zagłady , która miała miejsce w latach 1941-1944 w lesie ponarskim pod Wilnem. Uczniowie dowiedzieli się, że ofiarami ludobójswa w Ponarach byli ludzie różnych narodowości : około 70 tys. Żydów, 20 tys. Polaków – inteligencja wileńska i żołnierze AK, Cyganie, Rosjanie, Litwini i Białorusini. Uczestniczyliśmy również w uroczystości poświęconej pamięci ofiar Holokaustu , na którą przybyli politycy i rodziny pomordowanych.
Kontynuacją tematu o Holokauście był udział w konkursie zorganizowanym przez Centrum Tolerancji Żydowskiego Muzeum im. Gaona w Wilnie pod patronatem Ministerstwa Oświaty i Nauki RL. Chęć wzięcia udział w konkursie wyraziły uczennice 10 klasy Dorota Bohdan i Bożena Gładka. Pracując nad tematem ,,Czy dzisiaj trzeba rozmawiać o Holokauscie?’’, uczennice wykorzystały wiadomości zdobyte w czasie wycieczek, rozważały przyczyny tak strasznej tragedii i jak zapobiec, by nigdy więcej taki dramat się nie powtórzył.
6 grudnia Muzeum Żydowskie w Wilnie zorganizowało podsumowanie konkursu, w którym wzięło udział 55 szkół z całej Litwy. Nasza szkoła była jedyną reprezentantką rejonu solecznickiego. Tematyka prac była bardzo różnorodna. Jedni pisali o wspomnieniach Żydów, mieszkających w różnych miejscowościach Litwy, a inni analizowali, dlaczego doszło do zagłady.Praca naszych uczennic została oceniona dyplomem II stopnia. Uczestniczki otrzymały cenne książki z bogatym materiałem, o mieszkających na Litwie przed II wojną światową Żydach. Nagroda była przyjemną niespodzianką, ale nie to najważniejsze .Temat Holokaustu przyczynił się do wychowania w młodzieży tolerancji do inaczej myślących, mówiących, pielęgnujących inne tradycje, a także akcentowaniem tego, jak dużo mówi się o tolerancji dzisiaj i jak mało mamy jej na co dzień.
Mówić o Holokauście trzeba chociażby dlatego, żeby młodzi ludzie wiedzieli, co się wydarzyło, aby nie milczeli w obliczu zła.
Nauczycielka historii Krystyna Karpicz
