Nawet w przypadkach, gdy zapadł już wyrok sądowy o zasądzeniu długu, możliwe jest rozłożenie wykonania wyroku lub odroczenie jego wykonania. Komornik, egzekwując długi, może stosować środki przymusu, na przykład zajmować rachunki bankowe, przymusowo pobierać z nich środki. W przypadku egzekucji środków pieniężnych znajdujących się na rachunku bankowym dłużnika ustala się kwotę niepodlegającą egzekucji, niezbędną do utrzymania się danej osoby. W przypadku, gdy osoba nie otrzymuje żadnych dochodów, kwota niepodlegająca egzekucji odpowiada kwocie minimalnych potrzeb konsumpcyjnych. W przypadkach, gdy osoba zadłużona otrzymuje wynagrodzenie za pracę, środki socjalne (zasiłki), kwota niepodlegająca egzekucji może być wyższa.
Istnieją również środki, których nie można egzekwować, na przykład, nie można egzekwować świadczeń macierzyńskich, ojcowskich i opiekuńczych oraz świadczeń na dzieci. Dlatego bardzo ważne jest poinformowanie komornika o pochodzeniu środków znajdujących się na rachunku bankowym, by komornik mógł ustalić odpowiednią kwotę, której nie można egzekwować. Jeżeli jednak środki, które nie mogą być przedmiotem egzekucji, zostaną pobrane, osoba ta powinna w ciągu 14 dni od dnia przymusowego pobrania środków z rachunku przedstawić komornikowi dokumenty potwierdzające ten fakt. Wówczas zostaną one zwrócone dłużnikowi nie później niż w ciągu 5 dni roboczych. W przypadku nieprzedłożenia dokumentów w wyznaczonym terminie, zajęte środki zostaną wypłacone kredytodawcom.
Dłużnik ma prawo nie zgodzić się z działaniami komornika i zaskarżyć je: skargę składa się do komornika prowadzącego sprawę egzekucyjną nie później niż w ciągu 20 dni od dnia, w którym osoba składająca skargę dowiedziała się lub powinna była dowiedzieć się o wykonaniu czynności będącej przedmiotem skargi, ale nie później niż w ciągu 90 dni od wykonania czynności będącej przedmiotem skargi. Komornik powinien rozpatrzyć skargę w ciągu 5 dni roboczych. Jeżeli odmówi jej uwzględnienia, skarga zostaje przekazana do rozpatrzenia przez sąd. Jeżeli komornik, odrzucając skargę, nie przekazuje jej do sądu lub nie udziela odpowiedzi w ciągu 5 dni roboczych, osoba ta ma prawo zwrócić się do sądu rejonowego, na terenie którego znajduje się kancelaria komornika.
Informacje o tym, czy egzekucją długów zajmują się komornicy, można uzyskać po zalogowaniu się do Systemu Informacyjnego Komorników pod adresem: www.antstoliai.lt (można się zalogować za pomocą podpisu elektronicznego, podpisu mobilnego lub po potwierdzeniu tożsamości za pomocą bankowości elektronicznej).
Kolejnym istotnym aspektem tej kwestii jest przekazywanie danych osobowych dłużnika osobom trzecim. Dane osobowe dłużników muszą być przetwarzane zgodnie z zasadami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych określonymi w art. 5 Ogólnego Rozporządzenia o Ochronie Danych. Szczegółowe zalecenia w tej sprawie przedstawiła Państwowa Inspekcja Ochrony Danych Osobowych.
Ministerstwo Sprawiedliwości przypomina, że dłużnicy, którzy mają trudności z prawidłowym wywiązaniem się ze swoich zobowiązań, mogą zwrócić się o pomoc do profesjonalnych prawników, którzy pomogą im właściwie ocenić zaistniałą sytuację i przedstawią zalecenia dotyczące możliwych sposobów rozwiązania problemów. Bezpłatną pomoc prawną i konsultacje można uzyskać w ramach systemu pomocy prawnej i mediacji www.TEISIS.lt, a w sprawie pomocy prawnej gwarantowanej przez państwo można zwrócić się do Państwowej Służby Pomocy Prawnej (https://vgtpt.lrv.lt/).
Tygodnik Wileńszczyzny
