NVSC przypomina, jak rozprzestrzenia się szkarlatyna, jak się przed nią chronić i co robić w przypadku podejrzenia choroby.
Paciorkowce grupy A najczęściej powodują anginę, w 10-15 proc. przypadków przejawia się syndrom szkarlatyny. Długoterminowa analiza zachorowań na szkarlatynę na Litwie pokazuje, że liczba zachorowań wzrasta jesienią i zimą. W ubiegłym roku zarejestrowano 679 przypadków szkarlatyny, z czego 99,2 proc. stanowiły dzieci poniżej 17 roku życia, a najwyższą zapadalność odnotowano w okresie październik-grudzień. W 2021 roku zarejestrowano 74 przypadki, ale przed pandemią (w 2019 r.) było ich znacznie więcej – 2736 przypadków, z czego 99,5 proc. to dzieci.
Jak dochodzi do zakażenia?
NVSC przypomina, że szkarlatyna jest ostrą chorobą zakaźną wywoływaną przez paciorkowce. Przenosi się drogą kropelkową poprzez bliski kontakt z chorym lub nosicielem: poprzez wdychanie kropelek, które wydziela kaszląc lub kichając osoba zarażona, a także przez kontakt ze śliną lub wydzielinami z nosa osoby chorej. Możliwe jest również zarażenie się poprzez picie lub jedzenie z tych samych naczyń, czy dotykając uszkodzonych obszarów skóry.
Gorączka, ból gardła, wysypka to główne objawy
Okres wylęgania szkarlatyny trwa 1-7 dni, najczęściej 2-3 dni, czasem może być dłuższy. Początek choroby jest ostry, pojawia się gorączką (do 39-40°C), pacjent ma dreszcze, ból gardła, trudności w przełykaniu, bóle brzucha, wymioty, powiększone węzły chłonne szyi. Później pojawia się wysypka, zmiany na błonie śluzowej jamy ustnej, a język z powodu czerwonych wysypek staje się podobny do truskawki.
Wysypka pojawia się nagle i rozprzestrzenia się od klatki piersiowej do kończyn, twarz jest czerwona. Dłonie, stopy i okolice ust (trójkąt twarzy) pozostają nienaruszone. Wysypka pojawia się na dużych obszarach skóry (plecy, klatka piersiowa, boki, talia, kończyny), obejmuje też okolice pachowe, pachwinowe. Skóra jest sucha, gorąca i szorstka, a wysypka ustępuje w ciągu 6-9 dni. W drugim tygodniu choroby skóra zaczyna lekko się łuszczyć (trwa to do kilku tygodni), szczególnie mocno na dłoniach i stopach.
Jeśli zachorowałeś, zwracaj się do lekarza
Według specjalistów NVSC, szkarlatyna zwykle nie jest ciężką chorobą, ale w niektórych przypadkach mogą wystąpić powikłania: zapalenie węzłów chłonnych, ostre zapalenie zatok, zapalenie ucha środkowego, zapalenie płuc, zapalenie opon mózgowych. Nieleczona lub nieskutecznie leczona szkarlatyna może spowodować uszkodzenie serca, nerek, płuc, uszu, kości i innych narządów.
Specjaliści podkreślają, że jeśli pojawią się nawet łagodne objawy choroby, należy natychmiast skontaktować się z lekarzem rodzinnym, który zdiagnozuje chorobę i przepisze niezbędne leczenie. Zapewni to nie tylko pomyślne wyleczenie, ale także zapobiegnie rozprzestrzenianiu się infekcji w rodzinie, placówce edukacyjnej, miejscu pracy i społeczeństwie jako całości.
Jak się chronić?
Nie ma szczepionki przeciwko szkarlatynie, więc głównym sposobem ochrony siebie i osób wokół przed tą wysoce zaraźliwą infekcją jest odpowiednia higiena rąk oraz przestrzeganie zasad kaszlu i kichania.
Dzieci z szkarlatyną nie powinny uczęszczać do placówek oświatowych. Lekarz rodzinny doradzi, kiedy będą mogły wrócić do zespołu. Zaleca się, aby nie używać tych samych naczyń, których używa chory, często wietrzyć i sprzątać pomieszczenia w sposób wilgotny, unikać niepotrzebnych bliskich kontaktów z chorym w domu.
