Kwatera żołnierzy AK w Skorbucianach
Podczas uroczystości w Skorbucianach złożono kwiaty i zapalono znicze w kwaterze żołnierzy 7. Brygady Armii Krajowej, dowodzonej przez por. Wilhelma Tupikowskiego „Wilhelma”. Spoczywa tu 16 akowców, poległych w walce z niemieckim okupantem podczas wyzwalania Wilna. Skorbuciany były miejscem ważnym dla żołnierzy tej brygady. W miejscowej drewnianej kaplicy składali przysięgę żołnierską, modlili się, stąd wyruszali na działania zbrojne i oddawali tu ostatni hołd swoim poległym towarzyszom.
„Spotykamy się dzisiaj, aby uczcić 82. rocznicę operacji „Ostra Brama”. W lipcu 1944 roku żołnierze Armii Krajowej Okręgów Wileńskiego i Nowogródzkiego podjęli heroiczną walkę o oswobodzenie Wilna z rąk niemieckiego okupanta (...) Mimo przewagi wroga i tragicznego finału operacji, tamte dni zapisały się w naszej historii jako symbol niezłomności, braterstwa i bezgranicznej miłości do Ojczyzny” – powiedział Michał Treszczyński, zastępca prezesa koła AWPL-ZChR oraz członek ZPL w Pogirach, który prowadził uroczyste wydarzenie w Skorbucianach.
Został odczytany Apel Pamięci. Przywołano w nim pamięć m.in. żołnierzy AK Okręgu Wilno i Okręgu Nowogródek, dowodców i strategów operacji „Ostra Brama” – podpułkownika Aleksandra Krzyżanowskiego ps.„Wilk” – komendanta połączonych okręgów, majora Macieja Kalenkiewicza „Kotwicza”, majora Antoniego Olechnowicza „Pohoreckiego”, majora Czesława Dębickiego „Jaremę” oraz porucznika Gracjana Fróga „Szczerbca”. W apelu przywołano także pamięć wszystkich bezimiennych bohaterów oraz żołnierze 7.Brygady AK im. Wilhelma.
Wspomniano też o Januszu Bohdanowiczu, ps. „Czortek” i Wiktorze Iwanowskim, ps. „Szpak” – inicjatorach wzniesienia 35 lat temu kwatery poległych w Skorbucianach (14 lipca 1991 roku)
„Chwała i cześć ich pamięci! Niech ich bohaterskie czyny będą dla nas i przyszłych pokoleń drogowskazem patriotyzmu i miłości do Ojczyzny!” – tymi słowami zakończono odczytywanie Apelu Pamięci.
Rodacy z Wileńszczyzny i Macierzy
Dzisiejsza uroczystość w Skorbucianach zgromadziła Polaków z Wileńszczyzny i rodaków z Macierzy. Na uroczystość przybyli przedstawiciele Zarządu Głównego Związku Polaków na Litwie na czele z wiceprezes Teresą Sołowjową, radna rejonu wileńskiego Renata Sobieska, wicemer rejonu wileńskiego Danuta Narbut, przedstawiciele kół ZPL i mieszkańcy.
Zdradzeni zwycięzcy
Do organizatorów i uczestników obchodów list skierował prezydent Polski Karol Nawrocki. Odczytał go doradca prezydenta Jan Józef Kasprzyk.
„Serdecznie dziękuję działaczom Związku Polaków na Litwie za organizację dzisiejszych obchodów. Państwa troska o groby polskich bohaterów, o pomniki i miejsca pamięci naznaczone krwią rodaków zasługuje na najwyższe uznanie. Z wdzięcznością wspominam wszystkich, którzy towarzyszyli mi w obchodach minionych rocznic operacji „Ostra Brama”, gdy jako prezes Instytutu Pamięci Narodowej odwiedzałem Litwę, by wspólnie z mieszkającymi tu Polakami oddawać hołd poległym” – napisał prezydent RP.
Dodał, że z głębokim uznaniem obserwuje pracę historyków, którzy dokumentują i opisują dzieje polskiego podziemia niepodległościowego na Wileńszczyźnie, Nowogródczyźnie i całych dawnych Kresach Wschodnich. „Serdecznie dziękuję za Państwa dociekliwość, profesjonalizm i patriotyzm – bo przecież poszukiwanie prawdy historycznej jest także wyrazem miłości Ojczyzny. Pozdrawiam potomków bohaterów operacji „Ostra Brama”, osoby wychowane w etosie żołnierzy Armii Krajowej – zdradzonych zwycięzców, którzy tu, na ziemi wileńskiej, dali najwyższe świadectwo męstwa, odwagi i wierności Rzeczypospolitej” – podkreślił Karol Nawrocki.
„Łączę się z Państwem w modlitewnej zadumie nad losami żołnierzy, którzy 82 lata temu stanęli do walki o wyzwolenie Wilna. Ich poświęcenie i ofiara są dla nas, współczesnych Polaków, wezwaniem do budowania silnej, suwerennej Rzeczypospolitej, o jaką oni walczyli; moralnym nakazem troski o dumną i nowoczesną Polskę. Cześć i chwała bohaterom operacji „Ostra Brama”! Wieczna pamięć poległym wyzwolicielom Wilna!” – takim przesłaniem zakończył swój list prezydent Polski.
Niesłabnące zaangażowanie
Do uczestników obchodów listownie zwrócił się także w zastępstwie prezesa Instytutu Pamięci Narodowej zastępca prezesa dr hab. Karol Polejowski. List odczytał dr hab. Krzysztof Sychowicz, dyrektor Oddziału IPN w Białymstoku.
„Pragniemy dziś oddać cześć i hołd wszystkim żołnierzom Armii Krajowej jak również mieszkańcom Wileńszczyzny, którzy nie poddali się totalitarnym reżimom i do samego końca dochowali wierności Rzeczypospolitej. Modlitwą otaczamy poległych i pomordowanych, pamiętając o ogromie okrucieństwa oraz o przerażającej liczbie ludzkich istnień, które ta ziemia pochłonęła w walce z okupantami ze Wschodu i Zachodu” – podkreślił zastępca prezesa IPN.
Skierował wyrazy wdzięczności i uznania do organizatorów tych uroczystości rocznicowych. „Dziękuję wszystkim członkom Związku Polaków na Litwie za Państwa niesłabnące zaangażowanie oraz piękną inicjatywę w upamiętnianiu naszych rodaków, dzięki której prawda o dokonaniach kresowych obrońców trwa i jest przekazywana kolejnym pokoleniom. Jestem niezmiernie rad, że dzięki Państwa staraniom możemy dziś złożyć należny hołd naszym bohaterom narodowym” – dodał.
Na uroczystość przybyła też Monika Baczar, naczelnik Oddziałowego Biura Upamiętnienia Walk i Męczeństwa IPN w Białymstoku, Eugeniusz Gosiewski, przedstawiciel Stowarzyszenia „Odra-Niemen” oraz młodzież z Polski – harcerze z drużyny „Żywioł” 3. Podsudeckiej Drużyny Wędrowników ZHR.
Podczas obchodów wystąpił chór „Ballada” z Pogir, kierowany przez Teresę Kołtan.
Bogusze – miejsce aresztowania żołnierzy AK
Bogusze w rejonie wileńskim to kolejny punkt dzisiejszych obchodów rocznicowych operacji „Ostra Brama”. Przy pamiątkowym kamieniu złożono kwiaty i przypomniano o aresztowaniu przez NKWD oficerów AK, którzy w lipcu 1944 roku wyzwalali Wilno. To własnie tutaj, w Boguszach, enkawudziści zaproponowali polskim dowódcom podstępne spotkanie.
W lipcu 2004 roku w tym miejscu staraniem lokalnej społeczności ustawiony został pamiątkowy kamień. Widnieją na nim słowa: „Obrońcom Ziemi Wileńskiej Żołnierzom Armii Krajowej Okręgu Wileńskiego podstępnie aresztowanym przez Sowietów 17 lipca 1944 roku we wsi Bogusze. Gdybyśmy o nich zapomnieć mieli, Ty, Boże, zapomnij o nas”.
Dzisiaj złożonoi też wieńce w kwaterze poległych w walkach o Wilno żołnierzy AK na cmentarzu w Kolonii Wileńskiej.
Organizowane przez Związek Polaków na Litwie obchody 82. rocznicy operacji „Ostra Brama” potrwają do 13 lipca. Kulminacją obchodów będą uroczystości w podwileńskich Krawczunach, gdzie 82 lata temu doszło do zwycięskiej bitwy II Zgrupowania Wileńskiego Armii Krajowej, stoczonej z Niemcami w miejscowościach: Krawczuny, Płocieniszki, Nowosiółki.
Szczegółowy program tegorocznych obchodów można znaleźć TUTAJ.
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
-
Title
Title
http://l24.lt/pl/spoleczenstwo/item/429989-skorbuciany?print=1&tmpl=component#sigProGalleria4090a0c48a
