Jak podaje "Politico", papież Franciszek, który w ostatnich latach zmagał się z problemami zdrowotnymi, w zeszłym roku potwierdził, że zamierza skorzystać z uproszczonej formy pogrzebu, unikając przy tym niektórych skomplikowanych obrzędów i rytuałów obowiązujących po śmierci papieża.
Śmierć
Zadanie potwierdzenia zgonu papieża tradycyjnie przypada kamerlingowi (wysokiemu urzędnikowi watykańskiemu). Obecnie stanowisko to piastuje urodzony w Irlandii kardynał Kevin Farrell. Jeśli tradycja zostanie podtrzymana, to właśnie Farrell odwiedzi ciało papieża Franciszka w prywatnej kaplicy i wypowie jego imię, aby go obudzić. Obecnie jest to jedynie obrzęd, gdyż standardowo zgon papieża potwierdzają lekarze.
Zgodnie z tradycją, gdy papież nie odpowiada, jego Pierścień Rybaka, którym pieczętowano oficjalne dokumenty papieskie, jest uszkadzany lub niszczony. To oznacza koniec jego pontyfikatu. Kamerling informuje Kolegium Kardynałów (organ zarządzający najwyższymi urzędnikami Kościoła), że papież zmarł. Informacja o jego śmierci zostaje później podana światu za pośrednictwem mediów. Watykan wydaje stosowne oświadczenie.
Okres żałoby
Po śmierci papieża rozpocznie się dziewięciodniowy okres żałoby. Pierwotnie był to zwyczaj starożytnych Rzymian. We Włoszech również zazwyczaj ogłasza się żałobę narodową.
Jego ciało zostanie poświęcone, ubrane w szaty papieskie i pochowane w Bazylice Świętego Piotra, gdzie setki tysięcy ludzi, w tym wysocy rangą urzędnicy zagraniczni i światowi przywódcy, ustawią się w kolejce, aby oddać mu hołd. W przeszłości szczątki papieża składano na podwyższeniu, jednak zgodnie z uproszczonymi obrzędami pogrzebowymi Franciszka, jego ciało zostanie złożone w otwartej trumnie bez takiej pompy.
Papieże tradycyjnie byli balsamowani, a niektórym z nich przed pochówkiem usuwano organy wewnętrzne. W jednym z kościołów w pobliżu Fontanny di Trevi w Rzymie serca ponad 20 papieży są przechowywane w marmurowych urnach jako święte relikwie. Obecnie jednak praktyka ta nie jest już tak popularna.
Po przygotowaniu papieża do pochówku w Bazylice Świętego Piotra i w całym świecie katolickim codziennie będą odprawiane msze święte i nabożeństwa. Tymczasem w Watykanie rozpocznie się okres przejściowy zwany sede vacante („pusty tron”), w trakcie którego przywództwo w Kościele zostanie tymczasowo przekazane Kolegium Kardynałów, ale do czasu wyboru nowego papieża nie będzie można podejmować żadnych ważnych decyzji.
Pogrzeb
Pogrzeb Papieża odbędzie się prawdopodobnie na placu Świętego Piotra 4–6 dni po jego śmierci. Przewodniczyć im będzie dziekan Kolegium Kardynalskiego. Obecnie stanowisko to piastuje 91-letni Włoch Giovanni Battista Re.
Zgodnie z tradycją papież zostaje pochowany w kryptach pod Bazyliką Świętego Piotra. Pochowano tam prawie 100 papieży, w tym poprzednika Franciszka, papieża Benedykta XVI, który w 2013 r. abdykował i zmarł w 2022 r. Jednak papież Franciszek powiedział w wywiadzie w 2023 r.: powiedział, że na miejsce swojego wiecznego spoczynku wybrał Bazylikę Matki Bożej Większej w Rzymie, jeden z jego ulubionych i najczęściej odwiedzanych kościołów. Ta decyzja uczyni Go pierwszym papieżem od stulecia, którego pochowano poza Watykanem.
W przeszłości papieży chowano w trzech włożonych jedna w drug tąrumnach wykonanych z cyprysu, cynku i wiązu, ale papież Franciszek nakazał, aby pochowano go tylko w jednej trumnie wykonanej z cynku i drewna.
Podczas pochówku Benedykta XVI do jego trumny włożono monety wybite w czasie jego panowania, a także metalową tubę z zawiniętym w środku zwojem papieru – dokument liczący 1000 słów, opowiadający o jego życiu i panowaniu. Prawdopodobnie papież Franciszek również zostanie pochowany z takim dokumentem, opisującym szczegóły jego wyjątkowego pontyfikatu.
Wybory
Dwa lub trzy tygodnie po pogrzebie papieża Kolegium Kardynalskie zbierze się w Kaplicy Sykstyńskiej, aby przeprowadzić konklawe, czyli tajemniczy proces wyboru nowego papieża. Teoretycznie każdy ochrzczony mężczyzna wyznania rzymskokatolickiego może ubiegać się o urząd papieża, ale przez ostatnie 700 lat papież był zawsze wybierany spośród Kolegium Kardynałów.
Zdecydowana większość z 266 papieży wybranych na przestrzeni dziejów była Europejczykami. Urodzony w Argentynie papież Franciszek, którego prawdziwe imię brzmi Jorge Mario Bergoglio, był pierwszym od 1300 lat papieżem spoza Europy.
W dniu wyborów Kaplica Sykstyńska jest zamknięta, a kardynałowie, którzy złożyli przysięgę zachowania tajemnicy, są zamknięci w środku. Prawo głosu przysługuje wyłącznie kardynałom poniżej 80 roku życia. Około 120 kardynałów zagłosuje na wybranego przez siebie kandydata, wpisując jego nazwisko na karcie do głosowania i wrzucając ją do kielicha na ołtarzu.
Jeżeli żaden z kandydatów nie otrzyma dwóch trzecich głosów, przeprowadzona zostanie kolejna tura głosowania. Dziennie można zorganizować maksymalnie cztery takie tury. Konklawe, podczas którego w 2013 r. wybrano papieża Franciszka, trwało około 24 godzin i obejmowało pięć tur, ale cały proces może potrwać jeszcze dłużej. W XIII wieku konklawe trwało około trzech lat, a w XVIII wieku – cztery miesiące.
Po zliczeniu głosów są one spalane w piecu w Kaplicy Sykstyńskiej, przygotowanym wcześniej przez strażaków watykańskich. W drugim piecu spalany jest związek chemiczny, który wysyła przez komin na zewnątrz sygnał dymny: czarny dym oznacza, że nowy papież nie został wybrany, a biały, że dokonano wyboru nowej Głowy Kościoła.
Nowy papież
Kiedy wybierany jest nowy papież, przedstawiciel Kolegium Kardynalskiego z głównego balkonu Bazyliki Świętego Piotra odczytuje przesłanie „Habemus papam” („Mamy papieża”). Następnie nowo wybrany papież, który wybrał już imię (zwykle nadawane na cześć świętego lub poprzednika), ubrany w białą sutannę, pojawia się na balkonie i po raz pierwszy przemawia do publiczności. Wszystko to oznacza, że świat katolicki ma nowego przywódcę.
Większość papieży pełni swój urząd aż do śmierci. Papież Benedykt XVI, który zrezygnował z urzędu w 2013 r. w wieku 85 lat z powodu złego stanu zdrowia, został pierwszym od 600 lat papieżem, który abdykował.
na podst. ELTA
